Τετάρτη 24 Ιουνίου 2026

Οι Παρεμβάσεις για την σιωπή της ΟΛΜΕ μπροστά στην νέα «πολλαπλή» πρόκληση του υπουργείου.

 Για μια ακόμη φορά η ΟΛΜΕ με ευθύνη της πλειοψηφίας καταλήγει να σιωπά, ακόμη και για μια υπουργική απόφαση όπως αυτή για το πολλαπλό βιβλίο που είναι βέβαιο ότι θα μείνει στην ιστορία της εκπαίδευσης ως μνημείο φαιδρότητας και πρόκλησης για τον κλάδο. Έχουν περάσει τρεις εβδομάδες και οι παρατάξεις των ΔΑΚΕ-ΣΥΝΕΚ-ΠΕΚ κρύφτηκαν κάπου ανάμεσα σε μια διαβούλευση χωρίς τέλος και  στις… νομικές γνωμοδοτήσεις. Με αποτέλεσμα ακόμη και σε μια στιγμή που περισσεύει η αγανάκτηση και η οργή, ο κλάδος να παλεύει χωρίς μια κεντρική κατεύθυνση απόρριψης του νέου συναινετικού τσίρκου που έστησε η κυβέρνηση για την κατάληψη των σχολείων από τους φροντιστηριάρχες. Μια κεντρική κατεύθυνση που θα καλεί τον κλάδο να πει όχι, σε ένα ακόμη βήμα εμπορευματοποίησης και ιδιωτικοποίησης υπερασπίζοντας τον ενιαίο χαρακτήρα των αναλυτικών προγραμμάτων ως θεμελιώδη προϋπόθεση για ισότιμη πρόσβαση στη μόρφωση όλων των μαθητών.

Για την ιστορία, από την πλευρά των Παρεμβάσεων, μπροστά σε ένα τόσο κρίσιμο ζήτημα, κάναμε τις μέγιστες δυνατές υποχωρήσεις ώστε να διαμορφωθούν δυο συνθετικά κείμενα (απόφαση και σχέδιο πρακτικού) τα οποία υποστηρίξαμε από κοινού με την ΑΣΕ. Ειδικά το κείμενο το κείμενο της απόφασης βασίστηκε σε ανακοίνωση που κατέθεσαν οι ΣΥΝΕΚ. Παρ΄ όλα αυτά, από τις παρατάξεις του κυβερνητικού συνδικαλισμού υπήρξε αφωνία, η οποία με διάφορα προσχήματα (όπως η νομική γνωμοδότηση) κατέληξε τρεις εβδομάδες μετά να κρατά την ομοσπονδία στην σιωπή. Άλλωστε ΣΥΝΕΚ-ΔΑΚΕ-ΠΕΚ δεν κατέθεσαν και δεν θέλησαν ποτέ να υπάρξει πρόταση για σχέδιο πρακτικού προ τους συλλόγους. Ήθελαν ακόμα μια φορά ο κλάδος να μείνει στην διαμαρτυρία.

Ξεκαθαρίσαμε από την αρχή ότι πέραν του περιεχομένου και των στοχεύσεων που υπηρετεί το πολλαπλό βιβλίο (κατηγοριοποίηση, εμπορευματοποίηση, ιδιωτικοποίηση) στην απάντηση στην συγκεκριμένη εγκύκλιο κρίνονται ζητήματα που έχουν να κάνουν ακόμη και με την υπεράσπιση της αξιοπρέπειας του κλάδου. Κρίνεται η υπεράσπιση του ρόλου και του περιεχομένου της εργασίας μας. Όταν το υπουργείο απαιτεί από τους συλλόγους να επιλέξουν διδακτικά πακέτα σε χρονικό διάστημα που είναι αδύνατο να μελετηθούν… και όταν πολύ περισσότερο καλεί τους εκπαιδευτικούς να τα επιλέξουν για τάξεις και εκπαιδευτικούς που δεν έχουν δει ποτέ, αφού πρόκειται για το έτος 2027-2028, τότε εκτός από την νομιμοποίηση της πολιτικής του, το ΥΠΑΙΘΑ ζητάει από τους εκπαιδευτικούς να βάλουν υπογραφή κάτω από μια πράξη ακύρωσης του ίδιου του ρόλου τους και τελικά αυτογελοιοποίησής τους.

Από την πρώτη στιγμή επίσης κάναμε καθαρό ότι η απάντηση μπροστά σε μια τέτοιου μεγέθους πρόκληση, δεν μπορεί να είναι υπόθεση κάποιου νομικού συμβούλου. Το συνδικαλιστικό κίνημα οφείλει να βάζει μπροστά την πολιτική. Εάν αφήσουμε το ζήτημα μιας τόσο κρίσιμης απάντησης στην «ερμηνεία των νόμων», τότε οδηγούμε μια ιστορική ομοσπονδία επί της ουσίας σε λουκέτο και στην αντικατάσταση των συνδικάτων από δικηγορικά γραφεία. Η επίκληση των νομικών κειμένων και των γνωμοδοτήσεων που από την αρχή επιδίωξαν οι παρατάξεις ΔΑΚΕ-ΣΥΝΕΚ-ΠΕΚ, απαλάσσοντας επί της ουσίας το υπουργείο από αυτό τον άχαρο ρόλο, είχε στόχο για μια ακόμη φορά τον εκφοβισμό του κλάδου. Υπονοούσε ότι η άρνηση επιλογής «εγκυμονεί κινδύνους». Η τρομολαγνεία έχει γίνει το καταφύγιο του κυβερνητικού συνδικαλισμού απέναντι σε κάθε πρόταση κινητοποίησης του κλάδου. Ακόμα και τώρα που το ίδιο το ΦΕΚ προβλέπει την περίπτωση αδυναμίας λήψης απόφασης από το σύλλογο διδασκόντων. Και είναι χαρακτηριστικό ότι στις πολλές αποφάσεις συλλόγων άρνησης επιλογής που έχουν ληφθεί μέχρι τώρα δεν υπήρξε η παραμικρή απειλή από το Υπουργείο. Ο κυβερνητικός συνδικαλισμός των ΔΑΚΕ-ΣΥΝΕΚ-ΠΕΚ έχει μείνει απελπιστικά μόνος. Το δημόσιο σχολείο δεν είναι στρατός. Ο ρόλος των εκπαιδευτικών δεν είναι να εκτελούν διαταγές «παραπονούμενοι». Πολύ περισσότερο όταν αυτές αποτελούν όχημα για την υπονόμευση της δημόσιας εκπαίδευσης. Όσοι αποφάσισαν τα τελευταία χρόνια να κάνουν οδηγό τις νομικές γνωμοδοτήσεις, σίγουρα επιδιώκουν έναν συνδικαλισμό δεκανίκι της κυβερνητικής πολιτικής και του κράτους που νομοθετεί. Από αυτή την άποψη η  πρωτοβουλία της ΑΣΕ να απευθυνθεί στη νομική σύμβουλο για γνωμοδότηση, η οποία χρησιμοποιήθηκε σαν ένα ακόμη άλλοθι από τις παρατάξεις του κυβερνητικού συνδικαλισμού,  μετατράπηκε σε συνήγορός τους.

Κόντρα στην αφωνία της Ομοσπονδίας καλούμε τον εκπαιδευτικό κλάδο, τις ΕΛΜΕ και τους συλλόγους διδασκόντων, με αποφάσεις σε κάθε επίπεδο να υψώσουν το ανάστημά τους απέναντι σε μια ακόμη φαιδρή επιχείρηση του υπουργείου, για την νομιμοποίηση της αντιεκπαιδευτικής πολιτικής του. Ήδη οι ΕΛΜΕ και ο μάχιμος κόσμος της εκπαίδευσης στους συλλόγους διδασκόντων, που με εκατοντάδες αποφάσεις υψώνουν το ανάστημα τους για την υπεράσπιση του δημόσιου σχολείου αποτελεί μια πρώτη κρίσιμη απάντηση. Να κάνουμε τα πάντα για να διογκωθεί το κύμα των αποφάσεων άρνησης των Συλλόγων.  Η υπεράσπιση της αξιοπρέπειάς μας, η απάντηση στην επιχείρηση ευτελισμού του παιδαγωγικού μας ρόλου πρέπει να λάβει την απάντηση που αξίζει.

Βασίλης Πετράκης, Βίκυ Βασιλάτου (μέλη των ΑΠΣΚ στο ΔΣ της ΟΛΜΕ)




Πέμπτη 18 Ιουνίου 2026

Πολλαπλό βιβλίο και πολλαπλές πτυχές της κατηγοριοποίησης των σχολείων

Εδώ και λίγες ημέρες τα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης έχουν κατακλυστεί από συνεχείς αναρτήσεις ενώ στα σχολεία καταφθάνουν απανωτά email μέσω των οποίων οι διάφοροι εκδοτικοί οίκοι διαφημίζουν τα προϊόντα τους, τα νέα βιβλία, στους υποψήφιους πελάτες (σχολεία, εκπαιδευτικούς, μαθητές). Οι ίδιοι οι εκδοτικοί οίκοι καλούν την εκπαιδευτική κοινότητα σε διαδικτυακές ενημερώσεις προκειμένου να παρουσιάσουν/προωθήσουν τα δικά τους βιβλία. Το ένα είναι καλύτερο, το άλλο είναι πληρέστερο και το τρίτο ελκυστικότερο γράφουν ανώνυμα εκπαιδευτικοί (;) που πρόλαβαν μέσα σε ένα μήνα και μελέτησαν δεκάδες βιβλία και κατέληξαν στο επιθυμητό (για ποιον άραγε;) συμπέρασμα. Εκείνο όμως που φαίνεται να γίνεται άμεσα αντιληπτό τόσο από την ποιότητα των διδακτικών πακέτων (άλλα απλουστευμένα, άλλα με επιτηδευμένο λεξιλόγιο και περισσότερο προσεγμένα) όσο και από τις επίσημες προτάσεις των συμβούλων- άρα της διοίκησης- οι οποίοι συνιστούν επιλογή με βάση το προφίλ του σχολείου είναι ο ρόλος του λεγόμενου πολλαπλού βιβλίου στην κατηγοριοποίηση των σχολείων. Ας δούμε αναλυτικότερα κάποιες παραμέτρους.
Πολλά διδακτικά πακέτα είναι γραμμένα από εκπαιδευτικούς μεγάλων ιδιωτικών σχολείων ή φροντιστηριακών ομίλων, υπαλλήλους δηλαδή ιδιωτικών επιχειρήσεων. Ποιον/α τελικά υπηρετεί αυτή η συγγραφή;  
Τι αντίκτυπο θα έχει στην κοινή γνώμη - τους γονείς και τους μαθητές - η επιλογή ενός απλούστερου εγχειριδίου από το χ σχολείο; Τι μήνυμα περνάει για το γνωστικό επίπεδο των τωρινών αλλά και των επόμενων μαθητών του συγκεκριμένου σχολείου; 
Τι θα συμβεί αν θέματα των πανελληνίων εξετάσεων αντληθούν από το χ ή το ψ εγχειρίδιο; Ήδη την επόμενη των εξετάσεων εκδοτικοί οίκοι πανηγυρίζουν για την επιτυχία τους να συμπεριλάβουν το τάδε θέμα στο βοήθημά τους. Ας σκεφτούμε τι θα γίνει αν αυτή η αντιπαράθεση πια μεταφερθεί γύρω από το σχολικό εγχειρίδιο.
Τι θα γίνει με εκείνα τα θέματα που προσεγγίζονται διαφορετικά από το κάθε εγχειρίδιο; Ποια απάντηση θα γίνει αποδεκτή στις ερωτήσεις της τράπεζας θεμάτων, η οποία και προφανώς δεν πρόκειται να καταργηθεί ή στις αποδεκτές απαντήσεις από την Κεντρική Επιτροπή Εξετάσεων; 
Και ποιος θα έχει την ευθύνη για την επιλογή του «σωστού» ή μη βιβλίου; Μα φυσικά ο/η εκπαιδευτικός και το σχολείο. 
Κι όλα αυτά κάτω από την πίεση της άμεσης και βεβιασμένης επιλογής χωρίς να έχει προλάβει ο/η εκπαιδευτικός να δει, πόσο μάλλον να μελετήσει όλα αυτά τα διδακτικά πακέτα κάποια εκ των οποίων από μια πρόχειρη και βιαστική ματιά φαίνεται να περιέχουν από λάθη μέχρι ρατσιστικά σχόλια.
Το πολλαπλό βιβλίο θα είχε ίσως αξία αν ήταν αρχικά πραγματικά πολλαπλό, αν έφταναν δηλαδή στους μαθητές όλα τα διδακτικά πακέτα και οι εκπαιδευτικοί διάλεγαν κάθε φορά από ποιο εγχειρίδιο θέλουν να διδάξουν και τι. Θα είχε αξία αν τα εγχειρίδια ήταν ισότιμα - όσο βέβαια μπορεί να ειπωθεί κάτι τέτοιο για τα βιβλία και κυρίως αν παρουσίαζαν όλες τις ισχύουσες επιστημονικές απόψεις για ένα θέμα. Θα είχε πραγματική αξία αν δεν ήταν ενταγμένο σ’ ένα σχολείο εξετασιοκεντρικό που η Τράπεζα Θεμάτων και οι πανελλήνιες εξετάσεις κρέμονται πάνω από τα κεφάλια μαθητών και εκπαιδευτικών. Σήμερα ωστόσο το μόνο που μπορεί να υπηρετήσει είναι να συντελέσει στην αυτονομία της σχολικής μονάδας, στην κατηγοριοποίησή της και στη σταδιακή της ιδωτικοποίηση. Αλήθεια οι εκδοτικοί οίκοι θα δίνουν και χορηγίες - bonus στα σχολεία που επιλέγουν τα βιβλία τους;